De 2 grootste dilemma’s van de interne coach, en wat je eraan kan doen

juni 2010

Je bent leidinggevende, (P&O-)adviseur of projectleider en coacht collega’s. Je bent dus interne coach in een lerende organisatie. De één combineert deze rollen moeiteloos. De ander raakt verstrikt in belangenverstrengelingen. Toch zijn er verschillende dilemma’s waar elke interne coach mee te maken krijgt. In dit artikel lees je over twee dilemma’s. En krijg je antwoord op de vraag hoe je zorgt voor een werkbare balans.

Zoals gezegd kan het voor sommige interne coaches een hele worsteling zijn om de petten goed gescheiden te houden. Ik weet er alles van, want ooit was ik een van die coaches. Uit mijn arsenaal van belangenverstrengelingen en ethische kronkels deel ik graag de twee dilemma’s die mij het meest dwars zaten.

Dilemma 1: Informatie die "in de weg zit”
De vertrouwelijke informatie die je van je coachees krijgt, kan je in de weg zitten. Iedereen kent wel een Jan die in een overleg opschept over hoe goed de sfeer in zijn team is. Omdat jij een van zijn teamleiders coacht, weet je dat het genuanceerder ligt. Maar dat kan je natuurlijk niet zeggen. In dit geval kan je Jan “laten lullen”. Maar wat doe je als het succes van een project ervan afhangt?

Of je hebt met enige regelmaat coachingsgesprekken met je P&O adviseur. Totdat je de vertrouwelijke informatie via je manager terug hoort. Onder druk gezet door je manager heeft je coach zich laten verleiden om je manager over je problemen te vertellen. Een externe coach zou niet in deze positie terecht gekomen zijn.

Dilemma 2: Adviseren of gezellig bijpraten
De interne coach kent de organisatiecultuur en -processen goed. Dit is over het algemeen een voordeel, maar kan zorgen voor “jumping to conclusions”. Deze oogkleppen kunnen ervoor zorgen dat je onvoldoende doorvraagt, omdat je wel denkt te weten wat de coachee bedoeld. Of dat jij je laat verleiden tot het geven van adviezen. In stress situaties wellicht adequaat, maar vervelend als het advies net niet aansluit bij de coachee.
De interne coach is laagdrempelig en relatief goedkoop. Maar tegelijkertijd kan het ook uitnodigen tot gezellig bijpraten. Juist omdat je elkaar, de collega’s of de organisatie-ontwikkelingen zo goed kent. En dan is de vraag in hoeverre je de coachee en de organisatie hiermee verder helpt.

Het zal je dan ook niet verbazen dat ik als afstudeeropdracht voor mijn coachingsopleiding koos voor het onderzoeken van de dilemma’s van de interne coach. Met als vooronderstelling, dat intern coachen helemaal niet kan! Ik begon met literatuuronderzoek. De literatuur was met mij bezorgd over de belangenverstrengelingen van intern coachen.

De vragenlijst die ik daarna ontwikkelde, legde ik voor  aan 24 interne coaches uit verschillende organisaties en instellingen. En wat denk je? Deze interne coaches waren het eigenlijk op hoofdlijnen helemaal niet zo met mij eens. Dat was even schrikken. Het zou toch niet zo kunnen zijn dat de voordelen opwegen tegen de nadelen?! Een mooi moment om meer te focussen op wat  intern coachen succesvol maakt.

Uit deze overpeinzingen werd me duidelijk, waarom ik zo’n last had van dilemma’s. Ten eerste had ik als interne coach te veel contact met mijn coachees en hun leidinggevenden. Daardoor kwam ik vaak in situaties terecht waarbij de vertrouwelijke informatie van mijn coachees me in de weg zat (dilemma 1).

Daarnaast was coaching binnen het hoger management niet officieel erkend. Dit maakte dat er onvoldoende draagvlak en geen duidelijke kaders voor coaching waren.  

Hoe zorg je voor een werkbare balans? Belangrijk zijn: voldoende werkgerelateerde afstand, erkenning door managmenet van de organisatie en extra aandacht voor wederzijdse verwachtingen en afspraken over doel van traject. Eens sparren over hoe interne coaching in jullie organisatie opgezet dan wel geoptimaliseerd kan worden? Ik denk graag met je mee!